Παρουσίαση/Προβολή

Επιλέχθηκε εικόνα

Ιδεολογία στην παιδική λογοτεχνία

(ECD3) -  Αγγελική Γιαννικοπούλου

Περιγραφή Μαθήματος

Επειδή συχνά μια παιδαγωγούσα διάθεση βαραίνει στη συνείδηση πολλών αναφορικά με το παιδικό βιβλίο, θέματα ιδεολογίας αποκτούν ιδιαίτερη σπουδαιότητα στο χώρο της παιδικής λογοτεχνίας. Όχι μόνο στο παρελθόν (το κίνημα του διδακτισμού), αλλά ακόμη και στις μέρες μας, το παιδικό βιβλίο πολλές φορές αξιολογείται με βάση το ιδεολογικό μήνυμα που μεταφέρει στους μικρούς αναγνώστες του. Κι ενώ κανένα κείμενο δεν μπορεί να παραμείνει ιδεολογικά ‘ουδέτερο’, αφού, ακόμη και ανεξάρτητα από την πρόθεση των δημιουργών του, μια παθητική ιδεολογία εγγράφεται σε αυτό, στα βιβλία για παιδιά συχνά το μήνυμα προβάλλεται ως το κύριο στοιχείο του κειμένου.

Στο πλαίσιο των μαθημάτων οι φοιτητές/ φοιτήτριες θα μελετήσουν κείμενα παιδικής λογοτεχνίας εστιάζοντας κυρίως στους αφηγηματικούς μηχανισμούς που ευθύνονται για τον καθορισμό του ιδεολογικού στίγματος του βιβλίου. Έμφαση θα δοθεί όχι μόνο στα άμεσα αλλά και στα έμμεσα ή υφέρποντα ιδεολογικά μηνύματα και τον τρόπο που αυτά εγγράφονται στο κείμενο, άλλοτε με φορέα το λεκτικό κείμενο, άλλοτε το οπτικό και άλλοτε παρακειμενικά στοιχεία. Επίσης, θέματα όπως η διαπολιτισμικότητα και οι διαφυλικές σχέσεις, θα μελετηθούν σε μια σειρά από κείμενα που διαφέρουν αισθητικά μεταξύ τους (π.χ. λογοτεχνικό είδος, χρόνος έκδοσης, συγγραφέας, κ.λπ.).

Ημερομηνία δημιουργίας

Τρίτη 23 Σεπτεμβρίου 2014

Σελίδα μαθήματος

  • Περίγραμμα

    Περιεχόμενο μαθήματος

    • Διευκρινίσεις όρων.
    • Πολιτική ορθότητα και παιδική λογοτεχνία.
    • Ιδεολογία και εικόνα.
    • Ιδεολογία και αφηγηματικές κατηγορίες.
    • Ζητήματα ιδεολογίας στα λογοτεχνικά είδη.
    • Βιβλίο γνώσης.
    • Ιστορικό βιβλίο.
    • Η ιδεολογία του περικειμένου.
    • Έμφυλες ταυτότητες. Το ομοφυλοφιλικό βιβλίο.
    • Ο άλλος στο παιδικό βιβλίο.

    Μαθησιακοί στόχοι

    • Να γνωρίζουν τις κυριότερες θεωρητικές κατευθύνσεις σε σχέση με ζητήματα ιδεολογίας στο παιδικό βιβλίο.
    • Να είναι σε θέση να εφαρμόζουν τη θεωρία στην ανάλυση συγκεκριμένων βιβλίων.
    • Να αντιμετωπίζουν κριτικά το βιβλίο και το εκπαιδευτικό υλικό.
    • Να διαβάζουν κριτικά τα βιβλία και τον κόσμο.

    Προτεινόμενα συγγράμματα

    1. Κανατσούλη, Μ. (2000). Ιδεολογικές Διαστάσεις της Παιδικής Λογοτεχνίας. Αθήνα: Τυπωθήτω – Γιώργος Δαρδανός.
    2. Κανατσούλη, Μ. (2002). Αμφίσημα της Παιδικής Λογοτεχνίας: Ανάμεσα στην Ελληνικότητα και την Πολυπολιτισμικότητα. Σύγχρονοι Ορίζοντες.
    3. Κανατσούλη, Μ. (2007). Πρόσωπα Γυναικών σε Παιδικά Λογοτεχνήματα. Αθήνα: Πατάκης.
    4. Οικονομίδου, Σ. (2011). Χίλιες και Μία Ανατροπές. Η Νεοτερικότητα στη Λογοτεχνία για Μικρές Ηλικίες. Αθήνα: Πατάκης.
    5. Ζερβού, Α. (1996). Λογοκρισία και Αντιστάσεις στα Κείμενα των Παιδικών μας Χρόνων. Οδυσσέας.
    6. Γαβριηλίδου, Σ. (2008). Το Δύσκολο Επάγγελμα του Κλασικού Ήρωα. Θες/νίκη: University Studio Press.
    7. Καλογήρου, Τζ. (2003). Τέρψεις και Ημέρες Ανάγνωσης. Τόμος Β’. Αθήνα: Εκδόσεις Σχολής ΙΜΠ.
    8. Γκάρνερ, Τ. Φ. (1995). Πολιτικώς Ορθά Παραμύθια. Μτφ. Λ. Εξαρχοπούλου. Αθήνα: Δίαυλος
    9. Αναγνωστόπουλος, Β. Δ. (2001). Ιδεολογία και Παιδική Λογοτεχνία. Αθήνα: Καστανιώτης.


    Συναφή επιστημονικά περιοδικά:

    1. Keimena,  Περιοδικό Πανεπιστημίου Θεσσαλίας
    2. Children’s Literature in Education
    3. Children’s Literature
    4. Children’s Literature Association Quarterly
    5. Bookbird
    6. The Lion and the Unicorn
    7. New Review of Children’s Literature and Librarianship

    Ομάδα στόχος

    • Φοιτητές/ φοιτήτριες του Τμήματος.
    • Εκπαιδευτικοί Πρωτοβάθμιας Εκπαίδευσης.
    • Γονείς.

    Διδάσκοντες

    Αγγελική Γιαννικοπούλου

    Βαθμίδα: Αναπληρώτρια Καθηγήτρια
    Γνωστικό αντικείμενο: Παιδική Λογοτεχνία
    Τμήμα Εκπαίδευσης και Αγωγής στην Προσχολική Ηλικία

    Σύντομο Βιογραφικό Σημείωμα